Η ιστορική εξέλιξη του ραδιοφώνου

Δύο χρόνια μετά την εφεύρεση του τηλεφώνου, στις 12 Μαρτίου του 1878 ο Τόμας Έντισον παρουσιάζει στο Παρίσι την πρώτη «ομιλούσα μηχανή», που δεν είναι άλλη από το φωνόγραφο. Από ένα μικρό χωνί μπορούσε να ακούσει κανείς τους ήχους ενός στρατιωτικού εμβατηρίου, που ο Έντισον είχε γράψει ειδικά για τους πρώτους ακροατές της εφεύρεσής του. Ο φωνόγραφος ήταν το πρώτο μηχάνημα αναπαραγωγής της ανθρώπινης φωνής.

26 Σεπτεμβρίου 1887. Προτού συμπληρωθούν δέκα χρόνια από τη θαυμαστή εφεύρεση του Έντισον, ένα νέο μηχάνημα, το γραμμόφωνο, κάνει την εμφάνισή του. Εφευρέτης του ο γερμανικής καταγωγής Αμερικάνος Έμιλ Μπέρλινερ, που λίγα χρόνια αργότερα κατασκεύασε ακόμη πιο προηγμένους δίσκους εγγραφής, από κερί. Φωνόγραφος και γραμμόφωνο τέρπουν και διασκεδάζουν τους έκπληκτους ακροατές, εκ του σύνεγγυς όμως, καθώς δεν έχει ακόμη βρεθεί ο τρόπος να μεταφερθεί μακριά ο ήχος, η φωνή, η μελωδία, για μαζική ακρόαση.

Ο Guglielmo Marconi είναι ο πρώτος που το πετυχαίνει, το 1895, θέτοντας σε εφαρμογή τις θεωρητικές δυνατότητες της ραδιοφωνικής μετάδοσης. Για τον Marconi, η προσφορότερη, από πλευράς κέρδους και επιχειρησιακής ανάπτυξης αγορά ήταν η επικοινωνία που αφορούσε τη ναυσιπλοΐα. Επί πλέον, η οικονομική του επιφάνεια του προσέφερε τη δυνατότητα να «αντέξει» στις πρώτες δύσκολες ημέρες, όταν η αγορά ήταν μηδαμινή. Στην πράξη, η ασύρματη επικοινωνία είχε θεωρηθεί ότι αποτελούσε μάλλον ένα μέσο επικοινωνίας των Ενόπλων Δυνάμεων, παρά ένας τρόπος μετάδοσης προγραμμάτων ψυχαγωγίας και ενημέρωσης. Σιγά όμως το κοινό και η βιομηχανία άρχισαν να αντιλαμβάνονται τις σημαντικές δυνατότητες χρήσης που προσέφερε το νέο μέσο. Η πρώτη μετάδοση μουσικής και λόγου πραγματοποιήθηκε την παραμονή των Χριστουγέννων του 1906 από τον πρωτοπόρο της αμερικανικής ραδιοφωνίας, τον Reginald Aubrey Fessenden, ένα Αμερικάνο φυσικό και ηλεκτρολόγο μηχανικό που είχε γεννηθεί στον Καναδά. Η μετάδοση αρχίζει την παραμονή των Χριστουγέννων από το ραδιοφωνικό σταθμό της εταιρείας National Electrical Signaling στο Μπράιαντ Ροκ, της Μασσαχουσέπης. Το πρόγραμμα περιελάμβανε μια εκτέλεση με βιολί του «Holy Night» του Gounod, καθώς και κομμάτια του Ευαγγελίου του Αγίου Λουκά μαζί με ένα χαιρετισμό για τη γιορτή των Χριστουγέννων που το διάβασε ο ίδιος ο Fessenden. Η ασύρματη μετάδοση φτάνει μέχρι και πλοία που βρίσκονται περισσότερο από 100 μίλια μακριά.

Το 1908 η Daily Express του Δουβλίνου είχε αναθέσει στον Μαρκόνι να συμβάλλει με τη χρήση της νέας τεχνολογίας στην πραγματοποίηση του ρεπορτάζ για τις λεμβοδρομίες του Kingstown. Ένας δέκτης επίγειος εγκαταστάθηκε στον κήπο του λιμεναρχείου του Kingstown και ένα πλοίο εφοδιασμένο με ένα πομπό παρακολουθούσε την εξέλιξη των λεμβοδρομιών. Τα νέα μεταδίδονταν με αλφάβητο Morse, από το πλοίο προς τον δέκτη και από εκεί με τηλέφωνο στα γραφεία του Daily Express. Το ίδιο βράδυ, οι αναγνώστες της εφημερίδας γνώριζαν την εξέλιξη των λεμβοδρομιών του Kingstown γεγονός που αποτελούσε πραγματικό επίτευγμα.

Ο Lee de Forest, ένας ακόμη Αμερικάνος ερευνητής, βοήθησε σημαντικά στην ανάπτυξη της σύγχρονης μορφής του ραδιοφώνου. Το 1907 είχε θέσει σε εφαρμογή την ηλεκτρονική λυχνία κενού που έκανε εφικτή την ανάπτυξη των σύγχρονων ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Η λυχνία του Forest αργότερα αντικαταστάθηκε από το τρανζίστορ. Ο Forest αναδείχθηκε σε έναν από τους πατέρες της σύγχρονης ραδιοφωνίας με τη μετάδοση μιας ολόκληρης οπερέτας από τη Μητροπολιτική Όπερα της Νέας Υόρκης το 1910 όπου πρωταγωνιστούσε ο διάσημος τότε Ενρίκο Καρούζο.